Imperium Azteków- Tenochtitlan

 

W dawnych czasach na terenie Ameryki Północnej rozwijały się wielkie imperia. Dziś zostały po nich ruiny, pisemne podania i pamięć historyków. Jednym z największych miast średniowiecznych było Tenochtitlan położone w dzisiejszym Meksyku.

Tenochtitlan było aztecką stolicą, która rozkwitła pomiędzy 1325 a 1521 rokiem n.e. Zbudowana została na wyspie pośrodku jeziora Texcoco. Miasto znane było z licznych sieci kanałów i grobli, które połączone były ze stałym lądem. Tenochtitlan zniszczone zostało przez hiszpańskiego konkwistadora Hernana Cortesa w 1521 roku, a  dzisiejsze miasto Meksyk położone jest na szczątkach dawnej osady, o czym z resztą pisałem niedawno.

Specyfiką Tenochtitlan było jego położenie na środku jeziora. 

Na temat Tenochtitlan pisał sam Cortes w następujący sposób:

„Miasto jest wielkości Sevilli lub Cordoby. Główne ulice są bardzo szerokie i proste. Niektóre z nich znajdują się na lądzie, ale reszta i mniejsze uliczki są w połowie na powierzchni ziemi i w połowie w kanałach, gdzie ludzie wiosłują w swoich kajakach”.

Dodatkowo Cortes zanotował w swoim liście do króla Karola bogactwo i rozmiary miasta. Według Hiszpana rynek miasta był tak duży, że „sześćdziesiąt tysięcy ludzi mogło przyjść każdego dnia, by kupować i sprzedawać różnego rodzaju wyroby i produkty, w tym ornamenty i przedmioty wykonane ze złota i srebra, skóry, mosiądzu, cyny, kamienia, muszli, kości i piór”. Dziś szacuje się, że w Tenochtitlan mieszkało około 300 000 ludzi.

       Dzisiaj Tenochtitlan w swojej pełnej chwale można podziwiać tylko                 i wyłącznie w muzeum

W czerwcu 2017 roku odkryto nieznane wcześniej boisko piłkarskie, gdzie rozgrywano ceremonialne mecze, a także aztecką świątynię dedykowaną bogowi wiatru. Według badaczy obiekty były w użyciu od 1481 do 1519 roku n.e.( więcej tutaj: https://lukaszkulak92.wordpress.com/2017/06/11/starozytne-miasto-w-centrum-meksyku/ )

Zastanówmy się teraz kiedy według pradawnych podań miała powstać stolica Azteków? Według legendy tamtejsza ludność opuściła ich rodzinne miasto Aztlan około 1 000 lat temu. Naukowcy do dzisiejszego dnia nie wiedzą, gdzie zlokalizowane było Aztlan, ale stare pisma podają, że jedna z grup Azteków- Mexica, założyła Tenochtitlan w 1325 roku. Legenda informuje, że bóg wojny Huitzilopochtli, skierował wspomnianą wcześniej grupę ludzi na wyspę, na której ostatecznie zamieszkali. Bóg nakazał swoim kapłanom poszukać kaktusa opuncji figowej i zbudować tam świątynię na jego cześć. Podobno wczesne lata były trudne. Ludność mieszkała w chatach, a świątynia dla Huitzilopochtli była wykonana z materiałów łatwo psujących się. Widzimy więc, że wznoszenie monumentalnych budowli dla prymitywnych plemion to rzecz obca. Później przekonamy się, że poziom wzniesionych budowli oraz rozmach z jakim zaplanowano Tenochtitlan zdecydowanie przewyższał zdolności prostych ludzi. Co prawda oficjalnie przyjmuje się, że Aztekowie przejęli wiedzę po kulturach wcześniejszych: Majach, Zapotekach, Toltekach, jednak bardzo możliwe, że cuda architektoniczne przypisywane ludom żyjącym w czasach historycznych zostały wzniesione przez inne, nieznane i wyżej rozwinięte kultury prehistoryczne.

Powróćmy jednak do historii stolicy Azteków. Na początku Tenochtitlán było pod wpływem innego miasta o nazwie Azcapotzalco, któremu zarządcy azteccy mieli płacić daninę. Dopiero polityczna niestabilność tej osady i połączenie sił dwóch miast: Texcoco i Tlacopan pozwoliły władcy Tenochtitlan- Itzcoatlowi- na uwolnienie się spod kontroli Azcapotzalco i uznanie miasta za niepodległe.  W ciągu następnych 80 lat terytorium Tenochtitlan powiększało się, a miasto stało się centrum nowego imperium Ameryki Środkowej.

Daniny płynące od miast sąsiednich sprawiły, że mieszkańcy ( głównie elity) bogacili się. W sercu stolicy Azteków znajdowała się święta przestrzeń otoczona murem dekorowanym w wizerunki węży zwane „coatepantli”. Wewnątrz założenia wybudowano ponad siedemdziesiąt budowli. Do dziś archeolodzy zastanawiają się w jaki sposób wyglądało ceremonialne miejsce Azteków. Uczeni są pewni, że największa struktura nazywana była przez Hiszpanów „Templo Mayor”, czyli „główna świątynia” dedykowana bogom Huitzilopochtli i Tlalocowi. Budowla osiągała 60 metrów wysokości i składała się z dwóch schodkowych piramid wznosząc się na potężnej platformie dominując nad całym miastem. Aby dostać się na szczyt monumentalnej budowli należało pokonać drogę wiodącą przez dwa odrębne, sąsiadujące ze sobą szerokie i długie pasy schodów.

Rekonstrukcja Tenochtitlan

                                                                                 Templo Mayor należy do największej świątyni Tenochtitlan. Charakteryzowała się dwoma świątyniami na szczycie budowli i dwoma szerokimi pasami schodów, które prowadziły do świątyń.

Świątynie były niegdyś miejscem religijnych rytuałów (m.in. składano ofiary z ludzi), ale także sceną, na której występowali atleci i tancerze. Hiszpańskie podanie dotyczące składania ofiar przez Azteków mówią, że arcykapłan, który nosił ofiarny nóż, zadawał ciosy, które przebijały klatkę piersiową ofiary. Potem wsuwał rękę do środka klatki, którą otworzył, aby wyrwać wciąż bijące serce, wznosząc je wysoko w ofierze Słońcu.  Michael Smith, profesor na Uniwersytecie Nowego Jorku, zaznacza, że kiedy Cortes przybił do Meksyku w 1519 roku został powitany podarunkami ze złota ofiarowanymi przez króla Montezumę II. Władca miał nadzieję, że dary zadowolą przybyszów i spowodują, że opuszczą terytorium Azteków, tymczasem działanie króla miało odwrotny efekt. Hiszpanie byli jeszcze bardziej ciekawi miasta, a ponadto złoto było czymś, czego szukali. Gdy Cortes wkroczył do Tenochtitlan  Montezuma obdarował konkwistadorów raz jeszcze. Hiszpan spłacił władcę biorąc go za więźnia i próbując w ten sposób zdobyć kontrolę nad miastem w imieniu króla azteckiego. Ten układ szybko spotkał się ze sprzeciwem dysydenckich grup, które wtedy powstały (zwane „Cuitlahuac”, czyli bracia króla).

Cortes uciekł z miasta 30 czerwca 1520 roku, ale w ciągu kilku miesięcy przybył ponownie, tym razem przy wsparciu wielkiej armii złożonej z 700 Hiszpanów i 70 000 rodzimych żołnierzy, którzy przyłączyli się do konkwistadorów. Jak napisał Smith w jednej ze swoich książek: „Duża część sukcesu Hiszpanów była związana z polityczną przebiegłością Cortesa, który szybko przewidział niezadowolenie Mexików, którzy rządzili wschodnim imperium”. Armia wdarła się do Tenochtitlan, niszcząc akwedukt, by w ten sposób odciąć ludność miejscową od dostaw żywności. Na domiar złego Aztekowie zostali zdziesiątkowani przez ospę, przed którą nie mogli się bronić. Choroba była tak uciążliwa, że chorzy nie mogli nawet chodzić, ani poruszać się o własnych siłach. Bernadino de Sahagun pisał, że miejscowi leżeli na łóżkach jak trupy. Przewaga militarna Cortesa oraz plaga ospy sprawiły, że Hiszpanie zdobyli miasto w sierpniu 1521 roku.

Co prawda imperium Azteków już bezpowrotnie przepadło, jednak pamięć o ich cywilizacji chyba nigdy nie przeminie, ponieważ w Meksyku wciąż wznoszą się ruiny po dawnej potędze:

Reklamy
Ten wpis został opublikowany w kategorii Inne miejsca świata. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

2 odpowiedzi na „Imperium Azteków- Tenochtitlan

  1. zero pisze:

    sorry, ale Meksyk jest w Ameryce Północnej nie w środkowej, chyba że encyklopedia Britannica kłamie…. 🙂

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s